Bệnh cúm có thể biểu hiện ở nhiều mức độ khác nhau, từ các triệu chứng nhẹ giống cảm lạnh đến bệnh cảnh rất nặng, đe dọa tính mạng. Việc nhận biết sớm các triệu chứng là yếu tố quan trọng để có hướng xử trí và điều trị kịp thời, giúp giảm nguy cơ biến chứng.
1. Biểu hiện lâm sàng thường gặp (Cúm không biến chứng)
Thông thường, sau khi tiếp xúc với virus, thời gian ủ bệnh kéo dài từ 1 đến 4 ngày trước khi các triệu chứng xuất hiện. Đặc điểm nổi bật của cúm mùa là sự khởi phát đột ngột và rầm rộ của các triệu chứng toàn thân và hô hấp.
Các biểu hiện phổ biến nhất bao gồm:
-
Sốt và ớn lạnh: Sốt thường cao (38°C – 40°C), xuất hiện đột ngột kèm theo cảm giác ớn lạnh, rét run.
-
Đau nhức toàn thân: Triệu chứng điển hình gồm đau đầu, đau cơ, đau khớp, mệt mỏi, kiệt sức, và chán ăn.
-
Triệu chứng hô hấp:
-
Ho khan (thường kéo dài).
-
Đau họng, rát cổ.
-
Nghẹt mũi, chảy nước mũi.
-
-
Các triệu chứng khác: Đau mắt, nhạy cảm với ánh sáng.
Phần lớn người bệnh khỏe mạnh sẽ tự hồi phục. Sốt và đau nhức thường kéo dài từ 3–5 ngày, nhưng ho và mệt mỏi có thể kéo dài đến 2 tuần hoặc hơn.
2. Biểu hiện nặng của bệnh (Cúm biến chứng)
Ở một số người, đặc biệt là các nhóm nguy cơ cao, cúm có thể tiến triển nặng và gây ra biến chứng nguy hiểm. Đây là những dấu hiệu cảnh báo cần đến cơ sở y tế ngay.
Viêm phổi:
Là biến chứng phổ biến và nghiêm trọng nhất. Có thể do:
-
Virus cúm nguyên phát: Gây viêm phổi trực tiếp.
-
Bội nhiễm vi khuẩn: Thường gặp với Streptococcus pneumoniae và Staphylococcus aureus.
Biểu hiện gồm: -
Đau tức ngực.
-
Khó thở tăng dần.
-
Có thể tiến triển nhanh đến hội chứng suy hô hấp cấp tiến triển (ARDS).
Đợt bùng phát của các bệnh lý mạn tính:
Cúm thường làm nặng thêm bệnh nền:
-
COPD, hen suyễn → khởi phát cơn cấp.
-
Bệnh tim mạch → tăng nguy cơ nhồi máu cơ tim, suy tim.
-
Đái tháo đường → rối loạn kiểm soát đường huyết.
Các biến chứng hiếm gặp:
-
Thần kinh: Viêm não, viêm màng não, co giật, hội chứng Guillain-Barré.
-
Tim mạch: Viêm cơ tim, viêm màng ngoài tim.
-
Sốc nhiễm trùng, suy đa cơ quan.
3. Các biểu hiện đặc biệt ở một số nhóm đối tượng
Trẻ em:
-
Có thể kèm theo buồn nôn, nôn, tiêu chảy.
-
Trẻ nhỏ dễ bị sốt cao co giật.
-
Trẻ sơ sinh có thể chỉ biểu hiện nhiễm trùng huyết (sốt cao, bỏ bú, li bì).
Người cao tuổi (trên 65 tuổi):
-
Triệu chứng thường không điển hình, có thể không sốt.
-
Biểu hiện ban đầu có thể chỉ là mệt mỏi, lú lẫn, suy nhược, chán ăn.
Tài liệu tham khảo
-
Quyết định số 1840/QĐ-BYT của Bộ Y tế Việt Nam (2025). Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị cúm mùa.
-
World Health Organization (2024). Clinical practice guidelines for influenza.
-
World Health Organization (2022). Guidelines for the clinical management of severe illness from influenza virus infections.
-
Patel M. M., et al. (2023). Inactivated and Recombinant Influenza Vaccines. In Plotkin’s Vaccines (8th ed., pp. 514–551.e31). Elsevier.
-
Nguyễn Thị Thủy Ngân. Chẩn đoán và điều trị bệnh cúm mùa.
-
Cao Hữu Nghĩa. Vaccine cúm giá trị bảo vệ kép cho sức khỏe cá nhân và cộng đồng.
0243.821.2563
hoiyhocduphongvn@gmail.com
Xem vị trí
